Women’s Life-Cycle Economy Index

Sözlük

WLCE Index neyi ölçer, veriler nasıl toplanır ve katılımcılar nasıl korunur

Bu sayfa Women's Life-Cycle Economy Index’in temel terimlerini bir araya getirir: özgün kavramlar ile Endeksin ve araştırmanın terimleri, uzmanlık eğitimi gerektirmeden açıklanır. Dört özgün terim İngilizce olarak oluşturulmuştur ve bunların İngilizce adları ile tanımları esas alınır. Tanımlar geliştirilmekte olan bir programı anlatır; belgelerin hazırlık durumu, durum sayfasında ve Endeks Sonuçları Sicilinde gösterilir.

Dört özgün terim

Dört terimden oluşan sistem ve tanımları, Womafreesm Kurucu ve Başkanı Marina Sukhomlinova tarafından geliştirilmiştir. Terimler İngilizce olarak oluşturulmuştur: İngilizce adlar ve tanımlar esas alınır ve sitenin her dil sürümü kendi çevirisini İngilizce adın yanına koyar.

Non-take-up (hakların kullanılmaması), bir sosyal yardım veya hizmete hakkı olan kişilerin bunu almaması anlamına gelir; nedenleri bilgilendirme, başvuru koşulları, idari prosedürler ve diğer engellerle ilgili olabilir. WLCE Index’te Silent Denial terimi, tanınmış bir hak ile fiilen alınan arasındaki boşluğu tanımlar ve analiz dört halkayı inceler: tanınma, hak edinme, operasyonel kapasite ve fiilî kullanım.

Equal Consideration

Bir sistem tasarlanırken ve bir karar alınırken insan yaşamının gerçek parametrelerinin zorunlu olarak dikkate alınması.

Dikkate Alınmayan Nokta (Unconsidered Point)

Bir kadının yaşam döngüsünde, sistemin kuralı tasarlarken onu görmediği nokta. WLCE Index’in gözlem birimi.

Dikkate Alma Açığı (Consideration Deficit)

Bir kurumsal kuralın, daha kimse onu kullanmaya çalışmadan referans ölçütün ne kadar gerisinde kaldığı. Kuralın kendisi bir ömrün tamamından daha azı için tasarlanmıştır.

Sessiz Ret (Silent Denial)

Hak mevcuttur, kadın bu hakkı almamıştır ve hiçbir zaman ret kararı verilmemiştir. Kuralın sağladığı ile alınan arasındaki işaretli fark olarak ölçülür ve kaybın gerçekleştiği halkaya atfedilir: tanınma, hak edinme, operasyonel kapasite veya fiilî kullanım.

Endeks terimleri

Eşleştirilmiş ölçüm

Endeksin birimi: bir kurumsal kuralın sağladıkları ile bu kuralın uygulandığı kadınların hayatında olup bitenlerin karşılaştırılması. Kuralın kendisi de önceden belirlenmiş bir tam dikkate alma referans ölçütüyle karşılaştırılır. Endeks bu karşılaştırmayı ölçer; kadınların yanıtlarını ya da bir yasanın metnini tek başına ölçmez.

Kurumsal gösterge

Bir kuralın bir kadın için neyi sağladığının tanımı: hangi hak veya imkânlar, kimin için, hangi koşullarda ve ne kadar süreyle. Her gösterge kendi belgesini, kaynağını ve tarihini belirtir.

Deneyim göstergesi

Karar sürecinden geçen kadının başına gelenler: hakkından haberi olup olmadığı, bu hakkı kullanıp kullanamadığı, bunun ona neye mal olduğu.

Karar işlevi

Bir sistemin belirli bir yaşam durumunda gerçekleştirdiği eylem: erişim sağlar, kaynak tahsis eder, kayıpları telafi eder, korur veya bir hakkı tanır. Her eşleştirilmiş ölçüm için kaydedilir, çünkü aynı konu eyleme bağlı olarak farklı aksaklıklar doğurur.

Yaşam döngüsü evresi

Kuralın etkisinin incelendiği bir yaşam evresi veya yaşam geçişi: gebelik, doğum, iyileşme, çocukların ve yaşlı yakınların bakımı, kariyere ara verme, işe dönüş, perimenopoz ve menopoz, ileri yaş, göç. Bu durumlardan birkaçı aynı anda yaşanabilir. Sistem ve karar işleviyle birlikte bir kaydın üç koordinatından biri.

Karar sistemi

Kuralın işlediği alan: işgücü piyasası, sağlık hizmetleri, sosyal koruma ve emeklilik, hukuk, finans ve sigorta, yapay zekâ ve dijital sistemler, piyasa. Bir kaydın üç koordinatından ikincisi.

Ölçüm kartı

Tek bir göstergenin tanımı: neyi ölçtüğü, hangi kadın grubunu ilgilendirdiği, hangi verileri kullandığı ve nasıl hesaplandığı. Kart ayrıca referans ölçütü ve kaynağını, eksik veri kuralını, yaşam evresini, sistemi ve karar işlevini içerir. Bir gösterge ancak tüm alanlar doldurulduğunda hesaplamaya girer.

Hesaplama grubu

Belirli bir göstergenin hesaplandığı kadın grubu. Grubun bileşimi yaşam koşulları, incelenen karar ve gözlem dönemiyle belirlenir. Örneğin ebeveyn izninin kullanımına ilişkin bir göstergede çocuğun yaşı, dönem ve sorunun ilgili olduğu koşullar önceden belirlenir.

Referans ölçüt

Eşleştirilmiş bir ölçümde tam dikkate almanın tanımlandığı ölçüt; bunu gerekçelendiren uluslararası bir belgeden, örneğin ILO’nun annelik korumasına ilişkin 183 sayılı Sözleşmesi’nden alınır. Veri toplamadan önce sabitlenir.

Matris

Kadınların yaşam evrelerini karar sistemleriyle ilişkilendiren ve her kesişimde hangi kuralların ve sonuçların incelendiğini gösteren yapı. Dokuz alt endeks bu yapıdan hesaplanır.

Alt endeks

WLCE Index’in dokuz alanından biri için, metodolojinin kurallarına göre o alana ait eşleştirilmiş ölçümleri bir araya getiren birleşik ölçü: bakım yükü, sağlığın görünürlüğü, kariyer döngüsü, ekonomik kayıp, yaşa uygunluk, yapay zekâ kaynaklı yanlış sınıflandırma, piyasada tanınma, kurumsal uyum, Equal Consideration’a hazırlık.

Ölçek sınırları

Ölçeğe anlamını veren değerler: 100, belirlenen referans ölçüte göre tam dikkate almaya, 0 ise sistemik bir kör noktaya karşılık gelir. Eksik veriler ayrıca işaretlenir. Sürümler arasındaki karşılaştırılabilirlik, gösterge setine ve hesaplama kurallarına da bağlıdır.

Alt eşik

Kritik bir gösterge için önceden belirlenen eşik. Bu eşiğin altındaki bir sonuç, ülkenin genel puanının yanında ayrı bir işaret alır; böylece diğer alanlar yüksek puan alsa bile sorun görünür kalır.

Dikkate Alınmayan Noktalar Haritası

İlk sürümün ana ürünü: bir kadının yaşam döngüsünün hangi noktasında, hangi sistemde ve hangi işlevde hesaplamanın dışında kaldığı, ülke ülke.

Bir ülkenin konum aralığı

Bir ülkenin, Endeks hesaplamasının test edilen varyantlarında, örneğin farklı ağırlıklarla, aldığı konumların aralığı. Ülkenin konumunun bu varsayımlara ne ölçüde bağlı olduğunu gösterir ve tek bir kesin konum yerine yayımlanır.

Kademe olasılığı

Bir ülkenin belirli bir ülke grubuna girdiği, test edilen hesaplama varyantlarının oranı. Bu, katı istatistiksel anlamda bir olasılık değil, hesaplama senaryoları genelindeki bir sıklıktır.

Ön kayıt

Araştırma ve analiz planının, ilgili aşama başlamadan önce sabit bir tarihle kaydedilmesi; böylece hangi kararların önceden, hangilerinin sonuçlar görüldükten sonra alındığı kontrol edilebilir. Pilot protokolü ve ön formül pilottan önce sabitlenir; pilottan sonra hazırlanan metodolojinin 1. sürümü ilk küresel dalgadan önce sabitlenir.

Revizyon politikası

Sürümler arasında metodolojinin değiştirilmesine ilişkin prosedür. Her değişiklik bir sürüm numarası, bir tarih ve kamuya açık bir açıklama alır.

Pilot kriterleri

Metodolojinin ilk küresel dalgaya hazır olup olmadığının değerlendirildiği sekiz planlı kontrol. Kriterler ve eşikler pilot başlamadan önce yayımlanacak; sonuçlar neyin hazır olduğunu ve neyin daha fazla çalışma gerektirdiğini gösterecek.

Veri toplama terimleri

Erişim

Açık ankette kalite kontrollerinden geçen anket formları. Deneyim çeşitliliğini, nadir durumları ve belirli katılımcı gruplarını incelemeye yardımcı olurlar. Bir ülkenin konumu bunlara dayanarak belirlenmez.

Programın toplamı

Tüm toplama yollarında (açık anket, rastgele örneklemler ve tekrarlanan dalgalar) kalite kontrollerinden geçmesi planlanan 2.000.000 anket formu. Yanıt veren kadınların sayısı ayrıca sayılır ve yayımlanır, çünkü bir kadın birden fazla dalgada yanıt verebilir.

Ülke tahmini

Bir ülke için, kurumsal göstergelerden ve kadınların deneyimine ilişkin verilerden hesaplanan WLCE Index sonucu. Ülkeleri karşılaştırmak için kullanılan anket bölümü, o ülkenin rastgele örneklemine dayanır. Bir ülkenin karşılaştırmaya dahil edilme koşullarını metodoloji belirler.

Ülke olasılık örneklemi

Bir ülkedeki tanımlanmış bir kadın grubundan alınan ve katılımcıların bilinen, sıfırdan farklı dahil edilme olasılıklarıyla rastgele seçildiği örneklem. Seçim, açık davetlerden bağımsız olarak programın şemasına göre yapılır; bir ortak kuruluş da görüşmelerini örneklem protokolüne göre yürütebilir.

Açık anket

18 yaş ve üzeri kadınların, araştırma koşulları çerçevesinde kendi kararlarıyla katıldığı anket. Bu ankete dahil edilme olasılıkları bilinmez. Sonuçları, katılımcıların deneyimini incelemeye ve ileri araştırmalar için durumlar bulmaya yardımcı olur; açık anket ne kadar büyük olursa olsun, bir ülke tahmininin anket bölümü rastgele örnekleme dayanır.

Dahil edilme olasılığı

Belirlenmiş bir seçim prosedürüne göre bir örnekleme seçilme şansı. Rastgele bir örneklemde seçim kurallarından belirlenebilir; açık bir ankette bilinmez.

Etkin örneklem büyüklüğü

Belirli bir gösterge için, seçim yöntemi ve ağırlıklarıyla birlikte gerçek örneklemle aynı kesinliği sağlayacak basit rastgele örneklemin büyüklüğü. Her ülke için yayımlanır.

Tasarım etkisi

Seçim yönteminin ve ağırlıklandırmanın, bir tahminin varyansını aynı büyüklükteki basit rastgele örnekleme kıyasla kaç kat değiştirdiği. 1’in üzerindeki bir değer daha düşük, 1’in altındaki bir değer daha yüksek kesinlik anlamına gelir.

Ağırlıklandırma

Seçim olasılıklarını ve örneklemin bileşimini dikkate alarak yanıtların genel sonuca ne ölçüde katkıda bulunduğunun istatistiksel olarak ayarlanması. Yanıtların kendisi değişmez. Ağırlıklandırma, grupların temsilindeki farklılıkları hesaba katmaya yardımcı olur, ancak her yanlılığın ortadan kaldırıldığını garanti etmez.

Kalite kontrolünden geçmiş anket

18 yaş ve üzerindeki, onam vermiş ve ana anketin sonuna ulaşmış bir katılımcının, mükerrer kayıt, bot ve sahtecilik kontrolleri dahil kalite kontrollerinden geçmiş anketi. Tek tek soruların atlanması anketi kullanılamaz hâle getirmez.

Hassas modülün reddedilmesi

Bir katılımcının hassas sorular bloğunu yanıtlamama kararı. Bu karar, katılımcının kendi kararı olarak ayrıca kaydedilir ve tek başına diğer yanıtlarını kullanılamaz hâle getirmez; bu verilerin eksikliği analizde dikkate alınır.

Çevrimdışı veri toplama

Kadının çevrimiçi bir anketi kendisinin doldurmadığı yanıt toplama yöntemi; örneğin ortak kuruluşlar, kadın dernekleri, klinikler ve yerel mekânlar aracılığıyla yapılan yüz yüze görüşmeler. Bu tür her veri toplama için katılımcıların nasıl seçildiği ayrıca belirtilir.

Örneklem çerçevesi

Rastgele seçimin yapıldığı bir liste, kayıt ya da bölgeler kümesi. Her çerçeve için hangi grupları kapsadığı ve hangilerini dışarıda bıraktığı belirtilir. Bir ortak kuruluşun üye listesi, o kuruluşun üyeleri için bir çerçeve olabilir, ancak bir ülkenin kadınları için olamaz.

Ulusal sürüm

Bir ülke ve bir anket uygulama yöntemi için tek bir dilde hazırlanmış, ayrıca test edilmiş anket. Çeviri çalışmasının birimi.

Bilişsel test

Bir soru kullanılmadan önce, ilgili ülkedeki kadınlarla birlikte, sorunun amaçlandığı gibi anlaşılıp anlaşılmadığının kontrol edilmesi.

Etik ve veri koruma terimleri

Katmanlı onam

Katılımcı; ana anketi doldurup doldurmayacağına, hassas soruları yanıtlayıp yanıtlamayacağına ve kendisiyle yeniden iletişime geçilmesine ve verilerin ek kullanımlarına izin verip vermeyeceğine ayrı ayrı karar verir. Bu kararların birbirine nasıl bağlı olduğu önceden açıklanır; ek seçeneklerin reddedilmesi tek başına ana ankete katılmaya engel olmaz.

Hassas modül

Şiddet, tıbbi bakım arama deneyimi, para üzerindeki kontrol, taciz ve güvenliğe yönelik tehditler hakkında ayrı bir soru bloğu. Kendi onamı, kendi veri sınıfı ve özel erişim kuralları vardır.

Doğrulanmış destek hizmetleri haritası

Bir ülkedeki destek hizmetlerinin iletişim bilgileri, başvuru koşulları ve son kontrol tarihiyle birlikte listesi. Şiddet hakkında soru sorulabilmesinin ön koşulu, güncel bir haritanın bulunmasıdır.

Yoğun sıkıntı protokolü

Katılımın yoğun sıkıntıya yol açtığı veya bir güvenlik tehdidinin ortaya çıktığı durumlar için yazılı talimatlar: anketin nasıl durdurulacağı veya sonlandırılacağı, yardım hakkında nasıl bilgi sunulacağı ve ekibin yetki sınırları içinde nasıl hareket edileceği.

Eşleştirme anahtarı

Bir katılımcının kodunun kimliğiyle veya iletişim bilgileriyle eşleştirilmesini sağlayan bilgi. Program, bu bilginin ayrı saklanmasını ve ona erişimin sınırlandırılmasını öngörür: anahtar yalnızca iki kişi tarafından birlikte uygulanabilir.

Takma adlandırılmış veriler

Adlar ve iletişim bilgileri gibi doğrudan tanımlayıcıların kodlarla değiştirildiği, kimliği belirlemek için gereken bilgilerin ise ayrı saklandığı veriler. Araştırmada bu tür kayıtlar kişisel veri olarak işlenir.

Anonim veriler

Diğer bilgilerle eşleştirme dahil, koşullar göz önüne alındığında makul olarak erişilebilir araçlarla bir kişinin kimliğinin belirlenemediği veriler. Bir adın veya eşleştirme anahtarının kaldırılması, verileri anonim saymak için tek başına yeterli değildir.

Güvenli araştırma ortamı

Onaylı araştırmacıların katılımcıların verilerini analiz ettiği, erişimi kısıtlı bir sistem. Kayıtlar sistemin içinde kalır; dışarı çıkan sonuçlar kişisel bilgilerin ifşa edilmesi riskine karşı kontrol edilir.

Veri Erişim Komitesi

Programda öngörülen ve katılımcıların bireysel verilerine erişim taleplerini herkes için aynı olan kurallara göre inceleyen kurul.

Veri kullanım sözleşmesi

Araştırmacının imzaladığı sözleşme: yeniden kimliklendirme yok, onaylanmamış eşleştirme yok, yerel indirme yok, sonuçlar dışarı çıkmadan önce kontrol.

İstatistiksel ifşa kontrolü

Özet sonuçların, yayımlanmadan önce bir katılımcının kimliğini veya onunla ilgili bilgileri açığa çıkarma riskine karşı kontrol edilmesi. Küçük grupları ve birden fazla tablonun eşleştirilebilme olasılığını dikkate alır; gerektiğinde sonuçlar daha büyük gruplarda birleştirilir veya tek tek değerler yayımlanmaz.

Veri koruma etki değerlendirmesi

Verilerin toplanmasının ve kullanılmasının insanlar için hangi riskleri doğurduğunun, bu risklerin ne kadar ciddi olduğunun ve bunları azaltmak için hangi önlemlerin gerektiğinin önceden yapılan değerlendirmesi.